NEDEN YAZIN KURAKLIK, KIŞIN SEL FELAKETİ YAŞIYORUZ?

TMMOB Meteoroloji Mühendisleri Odası, bugünkü açıklamasında son bir buçuk yılda yaşanan kuraklık ve sel felaketlerinin aslında beklenen olaylar olduğunu vurguladı. Açıklamada, yaşananların “iklim değişimi” denilerek geçiştirilemeyeceği, asıl nedenin yanlış arazi kullanımı ve plansız kentleşme olduğu belirtildi.

🔴“Yağan yağmur olağan, taşkınlar olağan değil”

Odaya göre 12–13 Şubat 2026’da Ege ve Akdeniz’de etkili olan yağışlar yüksek olsa da, geçmiş yıllarda ölçülen en aşırı yağışların altında kaldı.

Örneğin:

Ancak geçmişte bu bölgelerde 200–400 mm’ye varan yağışlar kayıtlara geçmişti.

Bu nedenle Meteoroloji Mühendisleri Odası net konuştu.

“Sorun yağmurun şiddeti değil; dere yataklarının daraltılması, taşkın alanlarının imara açılması ve toprağın betonla kaplanmasıdır.”

🔴2025’teki kuraklık sürpriz değildi

Açıklamada, Türkiye’nin geçmişinde de benzer kuraklık dönemleri yaşandığı hatırlatıldı.

1972, 1992, 2008 ve 2009 yıllarında da ciddi kuraklıklar görülmüştü. Son 8 yılın 5’i zaten kurak geçti.

Yani 2025 yazındaki su azlığı da olağandışı değil, öngörülebilir bir süreçti.

🔴“Her şeyi iklim değişimine bağlamak çözümü geciktiriyor”

Oda, iklim değişiminin gerçek olduğunu kabul etmekle birlikte, her sel ve kuraklığın bu başlık altında açıklanmasının asıl sorunları görünmez kıldığını vurguladı.

Yanlış imar planları, yetersiz yağmur suyu altyapısı, dere yataklarına yapılan müdahaleler çözülmeden, sadece “iklim değişimi” demenin işe yaramadığı belirtildi.

🔴Belediyelere uyarı: Yetki sınırlarını aşmayın

Açıklamada, içme suyu temininin merkezi idarenin sorumluluğunda olduğu hatırlatıldı. Belediyelerin yağmur bombası, bulut tohumlama ya da deniz suyunu arıtma gibi “hızlı çözüm” arayışlarının bilimsel karşılığının sınırlı olduğu vurgulandı.

Özellikle deniz suyunun arıtılmasının:

Çok yüksek enerji maliyeti,

Çevresel riskler,

Uzun vadeli sürdürülemezlik

nedeniyle dikkatle ele alınması gerektiği ifade edildi.

🔴Selin asıl nedeni: Dere yatakları ve beton

Meteoroloji Mühendisleri Odası’na göre taşkınların temel nedenleri açık:

Dere yataklarının daraltılması

Taşkın alanlarının yerleşime açılması

Toprağın betonla kaplanması

Yetersiz altyapı projeleri

Merkezi idare büyük projelerde taşkın risk analizlerini güncellemeli, yerel yönetimler ise imar planlarını mevcut yağış kayıtlarına göre yeniden düzenlemeli.

🔴Kanun var, uygulanmıyor

Açıklamada dikkat çeken bir diğer vurgu ise şu oldu:

Türkiye’de sel ve taşkınlarla ilgili mevzuat eksik değil.

Hatta 1943 tarihli Taşkın Kanunu etkin uygulansaydı, bugün yaşanan birçok sorunun hiç ortaya çıkmayacağı belirtildi.

“Sorun yasa eksikliği değil, uygulama eksikliğidir.”

🔴Sonuç: Doğru teşhis olmadan çözüm olmaz

Meteoroloji Mühendisleri Odası, su krizinin daha fazla baraj, daha fazla beton ya da geçici çözümlerle değil;

bütüncül planlama, tasarruf ve doğru şehircilik anlayışıyla aşılabileceğini vurguladı.

Açıklama şu cümleyle sona erdi:

“Sorunu doğru teşhis etmek, çözümün ilk adımıdır.”