İSMET TAYYARESİ MUĞLA’NIN KALBİNE DÖNÜYOR

Kurtuluş Savaşı’nın simgelerinden olan ve Muğl halkının imece ruhuyla yeniden uçurulan “İsmet Tayyaresi”, önceki dönemde geri plana alınmıştı. Büyükşehir ve Menteşe Belediyelerinin çalışmasıyla tarihi uçak yeniden hak ettiği yere taşınıyor.

Muğla’da bir dönem kentin simgesi haline gelen “İsmet Tayyaresi” maketi, yeniden göz önüne çıkıyor. 2008 yılında Muğla Belediyesi tarafından yaptırılan ve Uğur Mumcu Bulvarı’na yerleştirilen tarihi uçağın birebir ölçülerdeki maketi, 2023 yılında yerinin değiştirilmesiyle kamuoyunda tartışma yaratmıştı. Vatandaşlar, kentin hafızasında önemli bir yere sahip olan uçağın “köşeye itilmesine” tepki göstermişti.

Muğla Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Aras ve Menteşe Belediye Başkanı Gonca Köksal Aras’ın talimatıyla tarihi tayyarenin yeniden kentin kalbine taşınması için çalışma başlatıldı. Restorasyon ve bakım işlemlerinin ardından uçak, herkesin görebileceği merkezi bir noktada yeniden sergilenecek.

📌Kurtuluş Savaşı’nın Gökyüzündeki Sembolü“İsmet Tayyaresi”, yalnızca bir uçak değil; Anadolu insanının azim ve yaratıcılığının sembolü. 1921 yılında İngiliz yapımı bir De Havilland DH-9 tipi Yunan bombardıman uçağı, Kuşadası Davutlar’da zorunlu iniş yaptı. Mürettebat uçağı imha etmeye hazırlanırken, bölgedeki çiftçiler kazma ve küreklerle müdahale ederek uçağın parçalanmasını engelledi.
Parçalar halinde Muğla’ya getirilen uçak ağır hasarlıydı. Ancak marangoz Mehmet Köseoğlu, Tüfekçi Emir Bekiroğlu, Sadık Aral, Demirci Salih Usta ve tayyare makinisti Eşref Bey öncülüğünde adeta bir halk seferberliği başlatıldı. Yedek parça yoktu; teknik imkân sınırlıydı. Buna rağmen uçak, 10 gün içinde yeniden uçabilir hale getirildi.
19 Ağustos 1921’de kahraman pilot Vecihi Hürkuş, makinist Eşref Bey ile ilk deneme uçuşunu gerçekleştirdi ve uçağa “İsmet” adını verdi.

📌 Sakarya’da Tarih Yazdı

“İsmet Tayyaresi”, Sakarya Meydan Muharebesi’nde aktif görev aldı.
1 Eylül 1921’de bir Yunan uçağını düşürerek Türk havacılık tarihinde önemli bir başarıya imza attı. 22 gün 22 gece süren savaş boyunca keşif ve taarruz görevleri üstlendi, düşmanın geri çekildiği haberini cepheye ulaştırdı.
Savaş sonrası eğitim amacıyla kullanılan uçağın orijinali bugün İzmir Gaziemir’de Hava Teknik Okullar Komutanlığı’nda sergileniyor. Muğla’daki maket ise İngiltere Uçak Müzesi’nden alınan çizimler doğrultusunda, ODTÜ’lü mühendislerin katkısı ve Muğla Belediyesi işçilerinden oluşan ekip tarafından hazırlanmıştı.

📌“Köşeye Atılan” Sembol Yeniden Görünür Olacak

26 Nisan 2023’te yerinin değiştirilmesiyle tartışma konusu olan tayyarenin yeniden kentin merkezine alınması, kamuoyunda memnuniyetle karşılandı.
Muğla’da sergilenen maket yalnızca bir replikadan ibaret değil;
bir kentin hafızası,
bir direniş hikâyesi,
ve bağımsızlık mücadelesinin yaşayan simgesi.
İsmet Tayyaresi, şimdi yeniden Muğla’nın kalbinde yerini almaya hazırlanıyor.